Czym jest OpenDocument Format?
OpenDocument (znany również jako ODF oraz ISO/IEC 26300, pełna nazwa: OASIS Open Document Format for Office Applications) to otwarty standard ISO formatu plików pakietów biurowych. Obejmuje dokumenty tekstowe, arkusze kalkulacyjne, wykresy i prezentacje multimedialne. Pierwsza wersja formatu bazowała na XML-owym formacie pakietu OpenOffice.org. Obecnie OpenDocument jest rozwijany przez niezależną organizację OASIS (Organization for the Advancement of Structured Information Standards).
OpenDocument jest alternatywą dla zamkniętych formatów dokumentów kontrolowanych najczęściej przez firmy które je opracowały, przede wszystkim dla formatów DOC, XLS i PPT używanych w pakiecie biurowym Microsoft Office. Użytkownicy dokumentów zgodnych ze standardem OpenDocument mają do nich dostęp z programów różnych producentów, co łamie monopol dotychczasowych producentów oprogramowania i dysponentów formatów dokumentów. Możliwy staje się wybór bądź zmiana oprogramowania biurowego bez konieczności zmiany formatu używanych dokumentów (co zwiększałoby ryzyko utraty części informacji z dokumentów). Łatwiejsze jest przede wszystkim zabezpieczenie się przed wycofaniem z rynku określonego produktu lub producenta, zmianą warunków licencyjnych, itp.
OpenDocument jest ponadto alternatywą dla formatów uchodzących za otwarte (np. Office Open XML) lecz nie powstałych na drodze konsensu pomiędzy dostawcami oprogramowania biurowego oraz użytkownikami (w tym rządami państw). Stanowienie alternatywy wynika w tym przypadku z faktu, że organizacja OASIS trzymająca pieczę nad rozwojem formatu OpenDocument, zrzesza w swych szeregach przedstawicieli zarówno firm jak też osoby indywidualne i organizacje reprezentujące różne regiony świata i potrzeby w zakresie dokumentów elektronicznych. Osoby te mają bezpośredni wpływ na rozwój formatu OpenDocument.
Programy obsługujące OpenDocument
Pierwsze programy implementujące OpenDocument pojawiły się w 2005 r. Formatem tym jako podstawowym (natywnym) posługuje się pakiet OpenOffice.org począwszy od wersji 2.0 oraz KOffice. OpenDocument jest także podstawowym formatem dla wszystkich bazujących na OpenOffice.org programach, w tym StarOffice i NeoOffice. Odpowiedni filtr jest ponadto zawarty w aktualizacji 1.1.5 pakietu OpenOffice.org.
Inne programy obsługujące standard to m.in. AbiWord, TextMaker, Workplace, eZ publish, Knomos, Scribus, Visioo Writer, Writely, Lotus Notes R8 (Beta).
W jaki sposób OpenDocument został standardem?
(na podstawie Wikipedii)
Rozwoju standardu OpenDocument podjął się Komitet Techniczny (ang. Technical Committee, TC) organizacji OASIS. Pierwsza dyskusja komitetu w sprawie ODF odbyła się 16 grudnia 2002 r.
W maju 2005 r. specyfikacja OpenDocument została formalnie zatwierdzona jako standard OASIS. 3 maja 2006 miało miejsce formalne zatwierdzenie jako standard ISO (ISO/IEC 26300), a 30 listopada 2006 r. standard został opublikowany.
Wniosek: OpenDocument jest formatem dojrzałym.
Unia Europejska rekomenduje OpenDocument jako bazę dla standardowych formatów plików i wymiany dokumentów. Oczekuje się, że po zatwierdzeniu OpenDocument jako standardu ISO Unia Europejska wprowadzi wymóg zgodności oprogramowania biurowego z tym standardem.
OpenDocument w Polsce
W rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 października 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych znalazło się unormowanie uwzględniające format OpenDocument 1.0 jako jeden z podstawowych formatów dla administracji publicznej, który musi być akceptowany przez administrację w komunikacji z obywatelem.
Czym jest format Office Open XML?
Office Open XML (nazywany też w skrócie OOXML, OpenXML lub MSOOXML) jest specyfikacją dokumentów elektronicznych, takich jak dokumenty tekstowe, arkusze kalkulacyjne czy prezentacje multimedialne.
Komentarz: Nie ma tu więc takiego nacisku kładzionego na interoperacyjność i niezależność od platformy systemowej jak w przypadku standardu OpenDocument.
Liczący 6000 stron zbiór dokumentów jest przeciwstawiany liczącemu ok. 700 stron dokumentowi opisującemu ODF. Spójny i niemal 9 razy (patrz zdjęcie obok) mniejszy opis ODF został już użyty we wdrożeniach (patrz wyżej - Programy obsługujące OpenDocument). W przypadku 6000 stron opisujących OOXML jest na to o wiele mniejsza szansa.
Specyfikacja została opracowana przez Microsoft Corporation. Według firmy głównym celem jest wsteczna zgodność z istniejącymi dokumentami w formatach Microsoft Office oraz pełna obsługa funkcji oferowanych przez ten pakiet.[link]
Zdaniem Microsoft, Office Open XML został w pełni zaimplementowany w produktach wchodzących w skład pakietu Microsoft Office 2007, w których jest domyślnym formatem zapisu dokumentów, zastępując zamknięte formaty binarne używane we wcześniejszych wersjach wchodzących w skład pakietu narzędzi. Użytkownicy starszych wersji Microsoft Office mogą zaopatrzyć się w darmowe rozszerzenie pozwalające otwierać i zapisywać dokumenty Office Open XML z poziomu Microsoft Office 2000, XP oraz 2003.[link] Obecnie Office Open XML nie jest dostępny w Microsoft Office dla Mac OS X.
Standaryzacja Office Open XML
- W jaki sposób Office Open XML i od kiedy chce stać się normą i dlaczego?
- Kiedy zgłoszony został format Office Open XML jako fast track i dlaczego?
- Jaka organizacja i dlaczego na świecie opiniuje Office Open XML?
(na podstawie Wikipedii)
W grudniu 2005 r. Microsoft zgłosił do Ecma International wniosek o rozpoczęcie procesu standaryzacji schematów dokumentów Office Open XML. 9 innych firm (Apple, Barclays Capital, BP, Biblioteka Brytyjska, Essilor, Intel, NextPage, Statoil ASA oraz Toshiba) poparło inicjatywę i przystąpiło jej współfinansowania.
Rezultatem tego było powołanie 8 grudnia 2005 r. komitetu technicznego TC45,[link] w skład którego weszli przedstawiciele firm Microsoft, Apple, Canon, Intel, NextPage, Novell, Pioneer, Statoil ASA, Toshiba oraz Biblioteki Kongresu Stanów Zjednoczonych.
Na posiedzeniu Walnego Zgromadzenia 7 grudnia 2006 r. Ecma International zatwierdziła Office Open XML jako standard Ecma-376. Walne zgromadzenie wyraziło również zgodę na zgłoszenie do przyjęcia standardu w procesie IEC JTC 1.
2 września 2007 porażką zakończyło się głosowanie członków ISO w sprawie przyspieszonego (ang. fast-track) zatwierdzenia propozycji standardu ISO DIS 29500. Pięciomiesięczny okres decyzyjny należał do przedstawicieli 104 krajów, w tym 41, którzy są członkami komitetu technicznego ISO/IEC (JTC 1). Oficjalny wynik głosowania: z członków "P" (wymagane poparcie 2/3 członków) - 17 z 32 (53%) poparło format Office Open XML. Z członków "O" (maksymalny dozwolony sprzeciw - 25% głosujących) - 18 z 69 (26%) zagłosowało przeciw OO XML (nie wliczając tu głosów wstrzymujących). Oznacza to, że Office Open XML nie spełnił żadnego z dwóch warunków zostania standardem ISO i przyspieszony proces standaryzacyjny tego formatu został zakończony wynikiem negatywnym.
Dlaczego Office Open XML był opiniowany przez Ecma a nie przez ISO/IEC?
Office Open XML jest formatem powstałym w Microsoft i popieranym przez duże firmy, których interes jest w dużym stopniu z Microsoft powiązany. W związku z tym OOXML nie został zaakceptowany w organizacjach stosujących otwarte procesy rozwoju standardów, (np. OASIS, mimo tego, że Microsoft jest jego członkiem).
Ecma jest stowarzyszeniem firm, które oprócz prac standaryzacyjnych, specjalizuje się w przekazywaniu gotowych projektów standardów (takich jak Office Open XML) do ISO/IEC, w tym w trybach fast-track. Została wybrana przez Microsoft, gdyż praktyka stanowi, że standaryzowana specyfikacja musi być przygotowana pod względem formalnym (choćby redakcja) zanim zostanie skierowana do ISO. Pracę tę wykonuje (odpłatnie) Ecma. W tym jednak przypadku stopień skomplikowania specyfikacji rozpisanej na 6000 stronach dokumentacji spowodował, mimo silnego lobbingu za Office Open XML, liczne sprzeciwy i uwagi członków ISO, a tym samym porażkę trybu fast-track. Otwarty proces rozwoju standardu, jaki miał miejsce np. w przypadku formatu OpenDocument, prawdopodobnie w o wiele wcześniejszej fazie wyeliminowałby wiele spośród zgłaszanych problemów.
